Nieuwsbrief niet goed leesbaar? Klik hier voor online versie of plak de volgende URL in uw browser:
www.procesverbeteren.nl/pers/juli14.htm

Nieuwsbrief no.44
juli/aug 2014

één nuttige e-mail per 2 maanden
procesverbeteren.nl
Inspiratie door diepgaande praktijkverhalen

De kracht van kleine bedrijven

In kleine bedrijven kennen mensen elkaar, én ze zien hoe ze samen bijdragen aan het eindproduct. Daardoor zijn dit soort organisaties vaak vanzelf Lean. De mensen vinden hun werk ook vaak leuker: je ziet namelijk direct de impact van wat je doet. Baanberekende innovaties werden niets voor niets gedaan in de opstartfase van ondernemingen, denk aan Microsoft en Google.
Worden bedrijven groter, dan ontstaan ‘functionele’ afdelingen. De mensen zien elkaar niet meer en dan gaat het lokale resultaat vaak boven het doel waarvoor de organisatie ooit werd opgericht. Virupa, een snelgroeiend bedrijf, ondervond daarvan de gevolgen: het werk leek steeds moeilijker te gaan, de stroperigheid nam toe. Er kwamen steeds meer vertragingen, steeds meer spoedorders, en als gevolg daarvan nóg meer vertragingen.

Virupa doorbraak de neerwaartse spiraal door de toepassing van Quick Response Manufacturing (QRM). Het kantoor werd daarbij opgesplitst in een aantal mini-kantoortjes oftewel Quick Response Cells, elk met een eigen multidisciplinair team.

Een andere organisatie die feitelijk bestaat uit een aantal mini-bedrijfjes, is Buurtzorg. Ook zij komen in deze nieuwsbrief uitgebreid aan bod. Elk buurzorgteam is zelfsturend en heeft direct contact met hun klanten. Managers als aparte functielaag zijn daardoor overbodig geworden.

Onlangs was de Braziliaanse ondernemer Ricardo Semler in Nederland. Ook hij staat bekend om zijn democratische manier van organiseren. Zelfs Nieuwsuur besteedde er aandacht aan, en toen zag ik ze weer: de hangmatten. De autonomie van de werknemers strekt namelijk zo ver, dat ze in gezamenlijk overleg hun eigen werktijden mogen bepalen. Het beeld dat door die hangmatten ontstaat is echter vertekend: het management is bij Semco niet verdwenen, maar de werknemers managen elkaar en dat kan ook consequenties hebben.
In het boek Semco-Stijl beschreef Semler hoe zijn democratische model werkt. Uit dat boek, een bestseller in 1993, blijkt dat Semco’s fabrieken, op de vérgaande medezeggenschap na, helemaal niet zo veel verschillen van andere productiebedrijven. Teams in de fabrieken pasten bijvoorbeeld Kanban toe om de voorraden te reduceren, en vormden productiecellen met daarin multidisciplinaire en cross-trained teams die samen een groep van producten maken. Zo werd daar dus al in het begin van de jaren negentig de Quick Response Cell uitgevonden! Ook werden er innovatieteams gevormd die vrijelijk mogen experimenteren, zoals de oprichters van bedrijven doen.

Op zich is een productie- of innovatiecel al een soort mini-company, maar Semler ging veel verder dan dat. Ondanks het feit dat het op papier kostenverhogend werkt vanwege het opgeven van synergie, splitste hij zijn fabrieken fysiek op. Zo’n 150 mensen per locatie werd als maximum gezien voor een democratische, zelfsturende en innovatieve fabriek. Of Semco nu nog zo werkt weet ik niet, maar destijds geneerde de opsplitsing veel enthousiasme en betrokkenheid, met als gevolg geen hogere kosten maar juist veel lagere. Alle voorbeelden hierboven laten zien hoe klein efficiënter kan zijn dan groot. Met name in grote (semi-)overheidsorganisaties ontstaat bovendien het gevaar van zelfoverschatting en vervreemding van de klanten. De problemen rond de woningcorporaties zijn daarvan een goed voorbeeld.

Dr Ir Jaap van Ede, hoofdredacteur procesverbeteren.nl

Kort nieuws m.b.t. de gebruiksvriendelijkheid van de site:

A. Direct reageren op artikelen. Steeds vaker is het niet alleen mogelijk om via het forum te reageren, maar kunt u ook aanvullingen in onze artikelen plaatsen! De groeiende lijst met interactieve artikelen vindt u hier.

B. Wijzigen gegevens. De gebruiksvriendelijkheid van de wijzigingsprocedure is aanzienlijk verbeterd. Bent u bijvoorbeeld uw wachtwoord kwijt of wilt u uw e-mail adres aanpassen? Begin hier.

C. Sommige artikelen zijn (deels) afgeschermd. Na (gratis) registratie kunt u altijd alles lezen! Uit onderzoek blijkt echter dat zelfs geregistreerden lang niet altijd inloggen. Wat wij u daarom adviseren is dit:

  • Nog niet geregistreerd? Registreer alsnog (gratis, spamvrij, afmelden kan met 1 muisklik)
    Wel geregistreerd maar wachtwoord kwijt? Maak nieuw wachtwoord aan met uw e-mail adres
  • Bent u de enige gebruiker van uw computer? Kruis dan bij het inloggen "onthoud mij"  aan. Hierna wordt u bij elk bezoek automatisch herkend en hoeft u dus nooit meer in te loggen!
Tip: Procesverbeteren.nl houdt u ook op de hoogte van nieuwe artikelen en ander nieuws via Twitter. Ook kunt u zo met ons in contact komen!
Zoekt u een adviseur, leverancier of een opleiding?

Dit zijn de partijen die bij ons adverteren, en die daarmee laten zien dat ze verspreiding van kennis over procesverbetering een warm hart toedragen!
A1. Overzicht nieuwe artikelen:   

1. QRM: Doorbreek de respons-tijd-spiraal
    Case: Virupa

2. Lead & Change: Is Lean 'verschrikkelijk'? (Jos de Blok)
    Case: Buurtzorg

3. Lean: Verbeteren in harmonie met de natuur
    Cases: ABN AMRO, Instituut Verbeeten

4. Lean: Belevingsgerichte zorg
    Case:  Icare

Samenvattingen van bovenstaande artikelen staan hieronder, meer artikelen vindt u via ons nieuwsarchief, ons nieuwsbriefarchief of via ons zoekmenu met honderden case-beschrijvingen. In ons nieuwsbriefarchief houden wij zoveel mogelijk de weblinks up-to-date. Daarom raden wij u aan oude nieuwsbrieven via dat archief te raadplegen.
Heeft u een op- of aanmerking, idee, onderwerp-suggestie of case? Mail ons, ook wij worden graag steeds beter!

A2. Samenvattingen nieuwe artikelen:
1. QRM: Doorbreek de respons-tijd-spiraal
    Case: Virupa

Prestatiebord van een QROC bij Virupa
^ Prestatiebord van een QROC bij Virupa

Virupa Visual Solutions groeide sterk, maar dit vergde steeds meer energie. De oorzaak was de verkokerd geraakte organisatie. Het gevolg: Steeds meer onderhanden werk, achterstanden en spoedorders om ‘brandjes’ te blussen. Omdat de overige orders daardoor werden vertraagd, ontstonden elders dan weer nieuwe ‘brandhaarden’!

In QRM-taal heet dit de respons-tijd spiraal. Om die te doorbreken, hief Virupa de kantoorafdelingen grotendeels op. In plaats daarvan kwamen Quick Response Office Cells (QROC's). Het werk is nu weer even flexibel als in de begintijd.

Nieuw is echter de invoering van prestatiemetingen en visueel management, waardoor de QROC’s zoveel mogelijk zelfsturend zijn. Bovendien bedacht Virupa een noviteit op QRM-gebied:  Een QROC die een flexibele pool van kantoorpersoneel bevat.

> lees verder   

2. Lead & Change: Is Lean 'verschrikkelijk'? (Jos de Blok)
    Case: Buurtzorg

Een enthousiast Buurtzorg team
^ Een enthousiast Buurtzorg team

Wat kunnen andere organisaties leren van Buurtzorg? In deze volledig op zelfsturing gebaseerde organisatie zijn er geen managers, er is zelfs geen HR-afdeling! Kleine buurtteams stemmen naar eigen inzicht de zorg zo goed mogelijk af op de wensen van de klant.

Jos de Blok is op papier de directeur, maar heeft meer de rol van facilitator en bewaker van de zelfsturende principes. Hij hekelt de bureaucratische aansturing van de thuiszorg, waarbij er wordt gestreefd naar een tiental zo goedkoop mogelijke ‘standaardproducten’. Dit leidt er namelijk slechts toe dat zo veel mogelijk ‘zorgartikelen’ zo lang mogelijk worden geleverd. Het gevolg: overconsumptie en dus onnodig hoge kosten. Het is nog slecht voor de klant ook: die revalideert slecht en/of leert niet om zo zelfstandig mogelijk te blijven.

Jos de Blok deed nog een andere opzienbarende uitspraak: ‘Lean is verschrikkelijk’. Hoe komt hij daarbij, terwijl Buurtzorg juist zo veel Lean-kenmerken lijkt te hebben, zoals het maximaal benutten van vaardigheden en coachend leiderschap?

> lees verder   
   > plaats aanvulling in dit artikel

3. Lean: Verbeteren in harmonie met de natuur
    Cases: ABN AMRO, Instituut Verbeeten

Spaghetti-diagram Instituut Verbeeten
^ Spaghetti-diagram laat looproutes zien

Lean zorgt voor flow in uw organisatie, zowel bij het leveren van producten als van diensten. Het doel is de waarde voor de klant én de samenleving te vergroten. Dat is uiteindelijk ook weer goed voor uw bedrijf en de medewerkers. Op die manier is alles met elkaar in harmonie.

Een paar snelle successen boeken, door enkele in het oog springende verspillingen aan te pakken, is relatief eenvoudig. Lean duurzaam en gericht toepassen is dat echter niet. Een belangrijke voorwaarde is dat iedereen open en flexibel is, voortdurend stapjes in de goede richting zet, én checkt of verbeteringen het gewenste resultaat opleveren. Wetenschappelijk denken en handelen dus, waarbij afwisselend hypotheses worden geformuleerd en getest.

Een Lean bedrijf komt pas tot volle wasdom, als dit evolueert in overeenstemming met de natuurwetten. Hoe doe je dat, en hoe zorg je ervoor dat je daarbij de klant en je missie niet uit het oog verliest?

> lees verder 
4. Lean: Belevingsgerichte zorg
    Case:  Icare

Deel van Icare's visie op beschermd wonen
^ Deel van Icare's visie op beschermd wonen

Bij Icare is niet het zorgproduct het hoofddoel. Dat is het verbeteren van de zorg zoals die wordt beleefd door de klant: kleinschalig en persoonlijk. Feitelijk zijn die doelstellingen heel Lean: je stelt de klantwaarde voorop, en je zorgt dat er zo min mogelijk onnodige dingen gebeuren.
Bij dat laatste moet je bij Icare vooral denken aan het terugdringen van de bureaucratie rondom de zorgprocessen. Met technieken zoals Value Stream Mapping en procesmodellering worden administratieve processen daartoe in kaart gebracht, gestandaardiseerd en vervolgens stapsgewijs verbeterd.

De kleine en multidisciplinaire zorgteams van Icare mogen zo veel mogelijk zelf regelen, en werken daarbij steeds nauwer samen met familie en vrienden van de klanten. Op die manier kan steeds beter worden ingespeeld op specifieke klantwensen, zoals een uurtje langer uitslapen of een favoriet recept.
Doordat de zorgteams ‘eigenaar’ worden van hun eigen zorgprocessen, zien zij eventuele verspillingen ook “steeds beter”. Zo heet het verbeterprogramma van Icare dan ook. Het “gewaagde doel” – in 2015 de eerste keuze zijn voor klant én medewerker – komt steeds meer in zicht.  

> lees verder 
Forum:
Aanvullingen bij artikelen verschijnen zowel op het forum als in de betreffende artikelen!

  Aanvullingen: 
  > Lijst interactieve artikelen
  Discussie:
  > Overige forum berichten

Vacatures:
  > Naar vacatures

Engelstalige site:
    > Naar Engelstalige zustersite, business-improvement.eu
Advertorial
Adverteer op procesverbeteren.nl
Banners op site en in nieuwsbrieven
^ Uw banner op onze site en in de nieuwsbrieven?

Procesverbeteren.nl is hét kennisplatform voor procesverbetering. Organisaties die zich hierover oriënteren komen steevast bij ons terecht. Als adviesbureau of leverancier van Lean productiemiddelen is het daarom een goed idee om te gaan adverteren op onze site. Dit is al mogelijk vanaf 22,50 euro per maand. Wij zorgen dat u in beeld komt!

> meer informatie

B. Korter nieuws


Patiënten laten wachten kost geld
Bij de procesverbetermethode Quick Response Manufacturing (QRM) staat tijdwinst in het complete traject van vraag tot afleveren centraal. QRM wordt in de regel toegepast in productiebedrijven die (deels) klantspecifieke producten maken, maar is ook nuttig in de zorg. Dit betogen Jannes Slomp, lector World Class Performance aan de Han, en consultant Gijs Wubbe. Ze beschrijven de lange weg die één bepaalde anonieme patiënt aflegt om te genezen van alvleesklierontsteking.
> lees verder

Blue Ocean Leadership
Eén van de oplossingen om meer betrokkenheid en bevlogenheid te genereren is het concept van zelfmanagement. Hierbij wordt het management een integraal onderdeel van zelfsturende teams, zoals beschreven in het boek Reinventing Organizations.

Blue Ocean Leadership

Er is echter ook een alternatief: als manager eenvoudigweg vrágen hoe u medewerkers het beste kunt ondersteunen en aansturen. Dit betogen W. Chan Kim en Renée Mauborgne in het artikel Blue Ocean Leadership (Harvard Business Review, mei 2014)
> lees verder

Semi-procesindustrie
In samenwerking met enkele vakbladen zijn we op zoek naar cases (te interviewen bedrijven) in de procesindustrie. Denk aan bedrijven die vloeistoffen of vaste stoffen verwerken, bijvoorbeeld in de sectoren food/feed/chemie/pharma/delfstoffen. Heeft u successen geboekt bij het verbeteren van productie- en bedrijfsprocessen? In een interview zijn wij op zoek naar concrete tips voor de lezers. Wie kan worden geïnterviewd? Neem contact met ons op, en geef daarbij kort aan waarover u wilt vertellen.

Smart Industry
Met welk productie-apparaat kun je flexibel op de marktvraag inspelen? En welke logistieke en visuele hulpmiddelen kunnen daarbij helpen? Op het site-gedeelte flexibele hardware gaan we op dit soort vragen in. Daartoe zijn we op zoek naar leuke cases. Heeft u tips, neem dan contact met ons op!

Het laatste nieuws staat altijd op onze nieuwspagina. Bezoek daarom regelmatig onze site!

C. Informatie wachtwoorden & registratie
Wachtwoord en/of gebruikersnaam vergeten?
Via aanpassen registratie kunt u, op basis van het bij ons bekende e-mail adres, gegevens wijzigen! Meer uitleg desgewenst op het site-gedeelte mijn procesverbeteren.nl

Pas tijdig uw e-mail adres aan!

Geregistreerden (mensen met password) doen ook dit via aanpassen registratie. Doe dit tijdig, want als uw e-mail adres niet meer actief blijkt worden uw gegevens gewist.
Nieuwsbrief geabonneerden zonder registratie (zonder password) die hun mailadres willen wijzigen kunnen eenvoudig hun e-mail adres afmelden (zie hieronder) en zich daarna meteen aanmelden met het nieuwe e-mail adres.
Wilt u de nieuwsbrief niet meer ontvangen?
U krijgt deze nieuwsbrief elke twee maanden gratis toegezonden. Uw e-mail adres wordt niet gebruikt om u reclame-materiaal te zenden, ook niet van "zorgvuldig" geselecteerde derden! Wilt u onze nieuwsbrief desondanks niet meer ontvangen? Dan kunt u zich hier afmelden.

Ontving u deze nieuwsbrief volgens u ten onrechte of blijft u - vaker dan indicenteel - duplicaten ontvangen? Bericht ons dat dan z.s.m. per e-mail
© Procesverbeteren.nl 2005-2014    [ home ]    [ Privacy & (Dis)claimer ]    [ E-mail ]