Nieuwsbrief niet goed leesbaar? Klik hier voor online versie of plak de volgende URL in uw browser:
www.procesverbeteren.nl/pers/mrt13.htm

Nieuwsbrief no.36
maart/april 2013

één nuttige e-mail per 2 maanden
procesverbeteren.nl
Inspiratie door diepgaande praktijkverhalen
De werkvreugde van de gitaarspeler
Kleine bedrijven met slechts enkele werknemers produceren vaak vanzelf Lean. Dit komt doordat iedereen de waardestroom richting de klant kan zien. Het spreekt dan vanzelf dat je geen grote tussenvoorraden gaat aanmaken, maar je collega verderop in de productieketen gaat helpen om die weg te werken. En als je denkt dat het proces slimmer kan, dan aarzel je niet om dat meteen in de groep te gooien. Er is ook een grote arbeidsvreugde, omdat je direct ziet hoe jij aan het eindproduct bijdraagt.

Als je wilt dat mensen zich maximaal inzetten, dan is het van cruciaal belang dat zij het gevoel hebben een zinvolle bijdrage te leveren aan de maatschappij. Sterker nog, die prikkel blijkt zo sterk, dat ze dat zelfs deels onbetaald willen doen. Het succes van open source software bewijst dat.

Onlangs zag ik de tegenlicht-documentaire “De kapitale kracht van geluk” over Ricardo Semler. Hij is CEO van de succesvolle machinefabriek Semco in Brazilië. Nadat Ricardo dit bedrijf van zijn vader overnam, viel hij na enkele jaren flauw van vermoeidheid. Toen besloot hij dat het anders moest: hij wilde een bedrijf zonder de gangbare kostschoolmentaliteit en militaire discipline. Een bedrijf waarin de werknemers het zélf voor het zeggen hebben, en waarbij er een optimale balans is tussen werk en privéleven. Een bedrijf met het enthousiasme waarmee Google ooit vanuit een garage begon, maar dan in het groot. Dus zo min mogelijk regels, en medezeggenschap voor iedereen. De werknemers delen in de winst, bepalen zelf hun werktijden, en beoordelen en kiezen zelf hun leidinggevenden. Het is een industriële democratie, vergelijkbaar met die in het Amerikaanse bedrijf Morning Star Company, waarover ik in een eerdere column schreef. Als je mensen maximale vrijheid en mede-beslissingsbevoegdheid geeft, dan blijken zij zich vanzelf optimaal in te zetten voor het beste gezamenlijke resultaat. Ricardo, die vroeger in een rockband speelde, vergelijkt dat met een gitaarspeler die zijn of haar solo’s altijd zal afstemmen op hetgeen de rest doet, en die ook uit zichzelf bijleert.
Ongetwijfeld zal de achtergrond van het succes van Semco – doe wat je wilt, in je eigen tempo, als het werk maar gereed komt - vaak worden overdreven. Wat er kan gebeuren in een sociale gemeenschap die volledig uitgaat van de goede intenties van iedereen, wordt namelijk treffend beschreven in de roman Meander van Tessa de Loo. Hoe Semco dat ondervangt, blijft onduidelijk.

Toch vallen er wel degelijk lessen te trekken. Een Lean organisatie is feitelijk een sociaal netwerk, waarin iedereen ziet hoe zijn of haar activiteiten bijdragen aan het eindresultaat. Jannes Slomp ging onlangs bij zijn intreerede als lector aan de HAN nog een stap verder: Hij ziet het creëren van sequentiële afhankelijkheden, bijvoorbeeld via Kanban naar ook in de relatie tussen managers en productiemedewerkers, zelfs als het geheim van World Class organisaties.
Daar kleeft in mijn ogen echter wel een risico aan: Hoe voorkom je monotonie en hoe zorg je dat de mensen hun capaciteiten maximaal kunnen ontplooien? De hamvraag is dus: hoe geef je maximale vrijheid en werkvreugde in gebondenheid. De eerdergenoemde gitaarspeler zal zich immers toch moeten schikken in het ‘productieritme’ van de band.

Logo procesverbeteren.nl

Dr Ir Jaap van Ede,
hoofdredacteur procesverbeteren.nl

Kort nieuws m.b.t. de gebruiksvriendelijkheid van de site:

A. Wijzigen gegevens (bijv. nieuw wachtwoord, ander e-mail adres). De gebruiksvriendelijkheid van deze producedure is sinds 1 februari aanzienlijk verbeterd. Bent u bijvoorbeeld uw wahtwoord kwijt, bent u van werkgever veranderd of wilt u uw e-mail adres aanpassen? Begin hier.

B. Alle artikelen zijn sinds half januari 2013 veel beter printbaar!.

C. De breedte van de site lay-out is flexibel. Bij heel grote beeldschermen kan de tekst echter erg breed worden (lange regels), en daarom hebben wij nu een maximale schermbreedte ingesteld. Omdat browsers de oude lay-out instellingen soms een tijd lang onthouden kan het nodig zijn dat u een eerder bezochte webpagina moet 'vernieuwen' (herladen in uw browser) om het effect te zien.

D. Sommige artikelen zijn (deels) afgeschermd, omdat ze bijvoorbeeld eerst nog in een vakblad moeten verschijnen. Na (gratis) registratie kunt u altijd alles lezen! Uit onderzoek blijkt echter dat zelfs geregistreerden dit niet altijd doen. Wat wij u daarom adviseren is dit:

  • Nog niet geregistreerd? Registreer alsnog (gratis, spamvrij, afmelden kan met 1 muisklik)
    Wel geregistreerd maar wachtwoord kwijt? Maak nieuw wachtwoord aan met uw e-mail adres
  • Bent u de enige gebruiker van uw computer (of heeft u een eigen gebruikersaccount)?
    Kruis dan bij het inloggen "onthoud mij"  aan. Hierna wordt u bij elk bezoek automatisch herkend en hoeft u dus nooit meer in te loggen!
Tip: Procesverbeteren.nl houdt u ook op de hoogte van het laatste verbeternieuws via Twitter en u kunt ons ook langs die weg feedback geven!
Zoekt u een adviseur, leverancier of een opleiding?

Dit zijn de partijen die bij ons adverteren, en die daarmee laten zien dat ze verspreiding van kennis over procesverbetering een warm hart toedragen!
A1. Overzicht nieuwe artikelen:   

1. TPM: De lessen na 17 jaar procesverbetering met TPM
    Case: Unilever

2. Six Sigma: Zicht op 50% reductie bedrijfsongevallen
    Case: Heijmans

3. Lean: Lean coaches helpen leidinggevenden
    Case: VU Medisch Centrum

4. Lean: Holistische benadering omsteltijdreductie
    Case: Eaton

5. Supply Chain: Inkopers creëren waarde
    Case: FrieslandCampina

Samenvattingen van bovenstaande artikelen staan hieronder, meer artikelen vindt u via ons nieuwsarchief, ons nieuwsbriefarchief of via ons zoekmenu met honderden case-beschrijvingen. Heeft u een op- of aanmerking, idee, onderwerp-suggestie of case? Mail ons, ook wij worden graag steeds beter!

A2. Samenvattingen nieuwe artikelen:

1. TPM: De lessen na 17 jaar procesverbetering met TPM
    Case: Unilever

Unilever, Kaizen verbeteroverleg productie
^ Kaizen verbeteroverleg productie. Steeds
   vaker komt duurzaamheid aan de orde

Met maar liefst 17 jaar ervaring met Total Productive Maintenance (TPM) is Unilever op dit gebied één van de toonaangevende bedrijven in Nederland. ‘We verbeteren niet alleen steeds verder, maar blijven ook schaven ook aan de manier waarop we dat doen’, aldus Ton van der Knijff, process improvement manager in de margarinefabriek te Rotterdam. ‘Een fabriek waarin niets meer verandert is namelijk een dode fabriek’.

De meest recente ontwikkeling: Managers uit verschillende TPM-pilaren, zoals planmatig onderhoud en Quality Assurance, ondersteunen ook gezamenlijk de verbeterteams. Hierdoor kunnen zij integraler bijdragen aan het verbeterproces. TPM wordt daardoor Integrated Productive Management. Wat blijft: de toepassing van die methode of het behalen van awards daarvoor is nooit het doel, dát is het verbeteren van de bedrijfsvoering.

Daarbij liggen er nieuwe uitdagingen in het verschiet, want Unilever heeft sinds 2011 een ambitieuze doelstelling op het gebied van duurzaamheid.

> lees verder
2. Six Sigma: Zicht op 50% reductie bedrijfsongevallen
    Case: Heijmans

Mogelijk 50% minder letsels bij Heijmans na het vinden van de grootste uitlokkende factoren
^ Mogelijk 50% minder letsels na het vinden
   & aanpakken van de belangrijkste risico's

Definieer welk proces je wilt verbeteren, breng in kaart welke factoren dit het meeste beïnvloeden, en ga vervolgens gericht verbeteren. Deze Six Sigma aanpak werkt niet alleen bij productieprocessen, maar ook bij administratieve activiteiten en zelfs bij zorglogistiek. En de grenzen van de toepasbaarheid zijn nog lang niet bereikt.

Heijmans paste Six Sigma toe om de belangrijkste invloedsfactoren van bedrijfsongevallen te vinden. De aanwezigheid van triggers, zoals scherpe voorwerpen of rommel op de werkplek, bleek de oorzaak van het leeuwendeel van de incidenten. Neem je deze triggers weg of zorg je dat je erop inspeelt met bijvoorbeeld het dragen van handschoenen of een bril, dan kun je theoretisch de helft van het aantal ongevallen voorkomen!

Daartoe is echter wel een gedragsverandering van iedereen op de bouwplaats nodig, en dat blijkt het moeilijkste aspect!

> lees verder
3. Lean: Lean coaches helpen leidinggevenden
    Case: VU Medisch Centrum

Onervaren teamleiders krijgen in het VUmc assistentie van een Lean coach
^ Onervaren teamleiders krijgen in het VUmc
   assistentie van een Lean coach

Binnen Toyota coacht iedereen elkaar, van laag tot hoog in de organisatie. Als je echter nog maar net begint met Lean zijn er nog geen ervaren managers op dat gebied. Hoe moet je dan beginnen? Bij het VU medisch centrum hebben ze een elegante oplossing gevonden: Er zijn daar elf Lean coaches actief die de leidinggevenden bijstaan, en die hen on the job opleiden tot Lean manager!

Dit coachen van de leidinggevenden begint bottom-up, bij een teamleider op de werkvloer. Die persoon leert dan bijvoorbeeld hoe hij of zij het beste sta-sessies kan leiden, en verbeterteams formeren en aansturen. Wordt de teamleider geconfronteerd met een probleem buiten zijn of haar invloedssfeer, dan wordt dit geëscaleerd naar de leidinggevende op het volgende managementniveau. Enzovoort, desnoods tot de Raad van Bestuur toe! De Lean coach beweegt daarbij als het ware mee met het probleem, en is bij elk gesprek aanwezig.

> lees verder
4. Lean: Holistische benadering omsteltijdreductie
    Case: Eaton

Koperstrips worden bij Eaton just-in-time 
geproduceerd
^ Koperstrips worden bij Eaton just-in-time
   geproduceerd dankzij korte omsteltijden

Omsteltijdreductie maakt dat een bedrijf gemakkelijker en efficiënter verschillende (maatwerk)producten kan maken. Daarnaast wordt het eenvoudiger om in te spelen op wisselingen in de vraag. In deze tijd zijn die twee zaken belangrijker dan ooit.

Op het eerste gezicht lijkt omsteltijdreductie eenvoudig: maak een film van een set-up, detecteer en elimineer alle onnodige stappen, en organiseer het vervolgens zo dat je de overblijvende stappen zoveel mogelijk al tijdens de voorgaande productierun kunt doen.

Er zijn echter allerlei valkuilen. De belangrijkste is, dat het sneller doen van het bestaande omstelproces een doel op zich wordt. Dat is niet goed, want de focus moet liggen op de verbetering van het productiesysteem als geheel, met als uitkomst een betere doorstroom. Kijk je met die bril, dan kan bijvoorbeeld blijken dat het ontwerp van je producten slimmer kan, zodat je meer productvarianten met minder omstellingen kunt maken. Het doel is dus niet sneller omstellen op zichzelf, maar zo flexibel en efficiënt mogelijk veel verschillende producten maken. Dat vereist een holistische benadering, ontdekten ze bij Eaton in Hengelo.

> lees verder
5. Supply Chain: Inkopers creëren waarde
    Case: FrieslandCampina

De fabrieken van FrieslandCampina 
vormen een netwerk
^ De fabrieken van FrieslandCampina vormen
   een netwerk

De fabrieken van FrieslandCampina vormen een netwerk, waarin uitgaande van rauwe melk steeds de meest ‘valoriserende’ producten worden gemaakt, en waarbij er frequent uitwisseling is van reststromen.

De toeleveranciers van de melk liggen vast, want FrieslandCampina is een coöperatie. Er zijn echter ook allerlei ingrediënten en verpakkingsmaterialen nodig. Voor elke categorie grondstoffen is er een inkoopteam, dat zorgt dat de ingekochte zaken zo veel mogelijk waarde toevoegen. Zij stippelen daartoe een inkoopstrategie uit, en leggen die vervolgens voor aan een strategy go team, met daarin de belangrijkste belanghebbenden uit de business. Die beslissen of de strategie wordt uitgevoerd. Inkoop heeft bij FrieslandCampina dus een dienstverlenende rol ten opzichte van de business.

> lees verder
Vragen op ons forum:
    > Naar forum berichten
       >  Hoe ga je om met 'disruptive' innovatie?

Vacatures:
    > Naar vacatures

Engelstalige site:
    > Naar Engelstalige zustersite, business-improvement.eu
Advertorial
Adverteer op procesverbeteren.nl
Banners op site en in nieuwsbrieven
^ Uw banner op onze site en in de nieuwsbrieven?

Procesverbeteren.nl is dé site voor procesverbetering. Organisaties die zich op internet oriënteren komen steevast bij ons terecht. Als adviesbureau of leverancier van Lean productiemiddelen is het daarom een goed idee om te gaan adverteren op onze site. Dit is al mogelijk vanaf 21,50 euro per maand en u krijgt bovendien vele gratis extra's!

> meer informatie

B. Korter nieuws


Smart Industry
Met welk productie-apparaat kun je flexibel op de marktvraag inspelen? En welke logistieke en visuele hulpmiddelen kunnen daarbij helpen? Op ons nieuwe site-gedeelte flexibele hardware gaan we op dit soort vragen in en daartoe zijn we op zoek naar leuke cases. Heeft u tips, neem dan contact met ons op!

Het laatste nieuws staat altijd op onze nieuwspagina.
Bezoek daarom regelmatig onze site!

C. Informatie wachtwoorden & registratie

Wachtwoord en/of gebruikersnaam vergeten?
Via "aanpassen registratie-gegevens" kunt u, op basis van het e-mail adres waarmee u zich registreerde, uw gegevens wijzigen! Meer uitleg vindt u desgewenst op het site-gedeelte mijn procesverbeteren.nl

Pas tijdig uw e-mail adres aan!

Geregistreerden (mensen met password) doen ook dit via aanpassen registratie-gegevens. Doe dit tijdig, want als uw e-mail adres niet meer actief blijkt, dan worden uw gegevens gewist.
Nieuwsbrief geabonneerden zonder registratie (zonder password) die hun mailadres willen wijzigen kunnen eenvoudig hun e-mail adres afmelden (zie hieronder) en zich daarna meteen aanmelden met het nieuwe e-mail adres.

Wilt u de nieuwsbrief niet meer ontvangen?
U krijgt deze nieuwsbrief elke twee maanden gratis toegezonden. Uw e-mail adres wordt niet gebruikt om u reclame-materiaal te zenden, ook niet van "zorgvuldig" geselecteerde derden! Wilt u onze nieuwsbrief desondanks niet meer ontvangen? Dan kunt u zich hier afmelden.

Ontving u deze nieuwsbrief volgens u ten onrechte of blijft u - vaker dan indicenteel - duplicaten ontvangen? Bericht ons dat dan z.s.m. per e-mail
© Procesverbeteren.nl
   2005-2013