Login / Reg                    Nieuwsbrief  |   Agenda   |   Vacatures   |   Forum   |   Advies   |   Adverteer   |   Zoek
Digital Control Towers (2)
Bron: Procesverbeteren.nl
Smart Industry: Slimme organisatie
ABISS 2025 België (2)Twaalf tips voor een digitale transformatie
Digital control towers (2)
Door Dr Ir Jaap van Ede, hoofdred, procesverbeteren.nl, 01-04-2026* [ deel 1 ] [ deel 2 ]


De heilige graal als hart van een slimme fabriek is een digital control tower. Een alwetend centrum, dat alle fysieke stromen en informatie in en rond de fabriek in goede banen leidt. De kern van een ecosysteem dat mensen, machines en artificiële intelligentie verbindt.

Dit bleek in deel 1 van dit tweeluik n.a.v. de meest recente ABISS conferentie in België*. In deel 2 drie nieuwe cases: Crop’s, Picanol en Advario. Daarnaast aandacht voor cyber security.

Alle inzichten bij elkaar leveren twaalf tips op voor een geslaagde digitale transformatie!


De route naar een digital control tower, die alles in en rond een fabriek aanstuurt, loopt van visibility tot alarmering en beslissingsondersteuning, en mondt uiteindelijk uit in een fabriek die zonder menselijk ingrijpen handelt.

Voor een geslaagde digitale transformatie is echter eerst een solide IT/OT-architectuur nodig, die de automatisering op de werkvloer en in het kantoor verbindt. Low-code en dus zonder diepgaande IT kennis aanpasbare software draagt daar aan bij, als lijm en tussenlaag.

Dit alles bleek uit deel 1 van dit artikel, met als case Premium Sound Solutions.

Crop’s
Crop’s produceert diepgevroren klant-en-klaar maaltijden en groenten en fruit, onder zowel eigen merk als private label. Net zoals Premium Sound Solutions gebruiken ook zij een low-code platform, waarmee je ‘bouwsteensgewijs’ applicaties kunt verbinden én daar functionaliteit aan toevoegen.

Met als subtiel verschil dat veel bouwstenen in de oplossing die van Crop’s gebruikt reeds voorgebakken en dus gestandaardiseerd zijn.

Boris van de LoockProductontwikkeling
‘Wie kiezen de bouwstenen die we nodig hebben, en voegen die samen’, zegt Boris van de Loock, bedrijfsanalist bij Crop’s. ‘Op die manier hebben we recentelijk een oplossing gebouwd die onze productontwikkeling onderstreunt.’

Crop’s heeft wereldwijd tien productielocaties, met circa 2000 medewerkers.

‘Elk diepvriesproduct is anders, maar je wilt elk nieuw product samen met de klant zo snel mogelijk kunnen introduceren. Daarbij moet je veel keuzes maken: niet enkel qua ingrediënten en bereiding, maar ook wáár je iets gaat doen. Elk product-ontwikkeltraject kent daardoor een groot aantal stappen, die elkaar naadloos moeten opvolgen. Wij zochten een oplossing die dat proces ondersteunt. Taken moeten bijvoorbeeld op het juiste moment worden toegewezen aan passende personen, en je wilt informatie die er al is zo veel mogelijk hergebruiken en centraliseren. Ook moet op elk moment voor alle belanghebbenden transparant zijn in welke fase een project zit.’ 

‘Vanaf het checken van de haalbaarheid, tot de keuze van een productielocatie, het maken van een proefproduct, en tenslotte het moment dat de masterdata naar SAP kunnen. De historie van de productontwikkeling moet ook worden vastgelegd. Niet met e-mailtjes die zoek kunnen raken, maar met berichten die alle betrokkenen altijd kunnen terugvinden.’ 

Zonder sterke afhankelijkheid
‘Al dertig jaar zit je bij de keuze van software met dezelfde vraag: hoe krijg je een oplossing die echt waarde toevoegt, zonder te sterke afhankelijkheid van één softwareleverancier.’  

‘Makkelijke integratie is daartoe de sleutel,want dan kun je deeloplossingen kiezen die goed bij je passen. Een low-code platform verwerkt en verbindt ongestructureerde data. Elk productontwikkelproces wordt zo een consistent en interactief dossier. Door de tussenlaag wordt geen nieuwe informatie toegevoegd. We willen wel gegevens, die nu enkel bij specifieke personen bekend zijn, gaan digitaliseren als extra databron. Voor individuen gangbare werkwijzen worden dan voor iedereen duidelijk.’  

Tips ABISS 2025 België 12 tips voor een geslaagde digitale transformatie

  1. Bepaal eerst waar je nu staat en welk lange-termijn doel je met digitalisering nastreeft1
  2. Bouw een solide basis voor informatietechnogie (IT) én operations technologie (OT)26
  3. Denk groot, maar begin klein2
  4. De route naar een alziende en uiteindelijk (soms) alwetende fabriek loopt van visibility naar alerts en decision support, en in de verre toekomst eventueel autonomy1,2
  5. Je kan die route ook anders zien: van digitization, data digitaal beschikbaar maken, tot digitalization, met behulp van de data slimme processen inrichten. Vervolgens heb je dan een organisatie nodig die het gebruik van de nieuwe processen mogelijk maakt2
  6. Het lange-termijn doel (de top van de berg) moet je helder definiëren (zie tip 1), de route erheen dichttimmeren gaat echter niet. Je kunt daar het beste stapsgewijs en al lerende naar toe werken. Een solide OT/IT-basis (zie punt 2) past daarbij, met daarnaast flexibele en verbindende software op basis van (no-code of low-code) herbruikbare en makkelijk aanpasbare bouwstenen voor taakgerichte apps2,5
  7. Vergeet ten opzichte van Artificial Intelligence (AI) niet veel eenvoudigere maar soms zeer effectieve oplossingen zoals Robotic Process Automation1
  8. Nog eenvoudiger: Mechanische oplossingen om fysieke processen vanzelf te laten verlopen3
  9. Bouw ecosystemen (I). Connectivity is key. Denk daarbij niet alleen aan alle software en hardware, maar ook aan de samenwerking van de méns daarmee!1,5
  10. Bouw ecosystemen (II). Werk samen met toeleveranciers en met niet-concurrerende bedrijven om – al zoekende en lerende - slimme oplossingen te ontwikkelen. Toeleveranciers hebben daar ook baat bij, want die vergroten zo hun productaanbod.3
  11. Cyber security betekent niet alles even sterk beveiligen. Focus op het terugdringen van de grootste risico’s.4
  12. Cyber security is geen kostenpost, maar een soort verzekering waarmee je de kans op veel hogere kosten reduceert.4
Bovenstaande tips zijn ontleend aan de volgende bijdragen in dit tweeluik: 1) prof. Robert Boute, 2) Premium Sound Solutions, 3) Picanol, 4) Sirris, 5) Crop’s, 6) Advario


Ecosysteem
Alle IT en OT moet harmonieus samenwerken als je een smart factory wilt. In deel 1 van dit artikel viel daarvoor het woord ecosysteem als metafoor.

Zo’n ecosysteem bestaat uit méér dan enkel software: ook machines, robots en eventuele artificiële intelligentie.

Ook de méns moet er naadloos bij aansluiten! Op een eerder ABISS congres werd in dat kader de term connected worker gebruikt: iemand die even makkelijk taakgericht informatie opvraagt als deelt.

Mensen moeten echter niet alleen optimaal samenwerken met de techniek, maar ook met elkáár.

En dat niet alleen binnen, maar ook buiten de eigen muren. Bijvoorbeeld inzake de logistieke afstemming in de supply chain.

En om innovaties te realiseren, samen met toeleveranciers en met niet-concurrerende bedrijven.

Digitaliseren en al zoekende de ‘berg’ daarheen beklimmen doe je als bedrijf namelijk niet alleen, maar met partners. Val je dan onverhoopt een keer, dan vang je elkaar op!

Ontvang samenvattingen van nieuwe praktijkverhalen!
De vijf voordelen van gratis registratie:
  1. Elke twee maanden samenvattingen van onze nieuwe artikelen
  2. Geen andere e-mail (!)
  3. Artikelen altijd volledig kunnen lezen
  4. Toegang tot 450+ praktijkcases procesverbetering
  5. Berichten kunnen plaatsen en opmerkingen toevoegen

Accelerator project
De kracht van samenwerking wordt zichtbaar in het accelerator project. Zes grote bedrijven, te weten Atlas Copco, Crop’s, Sabca, Picanol, CNH en Vandewiele investeerden daarin 60 miljoen, aangevuld met circa 11 miljoen van de Belgische overheid.

Het doel: met elkaar en met (MKB) toeleveranciers smart oplossingen voor high mix / low volume productie ontwikkelen. Onderzoekscentrum Flanders Make is penvoerder en zorgt voor de ‘technische kersen op de taart’. 

Dankzij de samenwerking krijgen de eindgebruikers betere én meer geïntegreerde oplossingen, en toeleveranciers kunnen op basis van het geleerde hun productaanbod uitbreiden.

Picanol levert geavanceerde weefmachines aan de textielindustriePicanol levert geavanceerde weefmachines aan de textielindustrie.

Picanol
Een van de accelerator projecten liep bij Picanol. Dit is een Belgische fabrikant van geavanceerde weefmachines voor de textielindustrie.

‘Onze afdeling waar weefkaders worden geproduceerd – een essentieel onderdeel van de machines – wordt momenteel volledig opnieuw opgebouwd. Dit met een sterke focus op automatisering en digitalisering’, vertelt Seppe Bodequin, business transformation manager bij Picanol.

‘Ons doel is dat alles van ontwerp tot productie niet meer op eilandjes gebeurt, maar gekoppeld. Bijvoorbeeld dankzij automatisch geleide voertuigen, die objecten herkennen. En met robotisering, óók van variabele productiestappen. Niet alle onderdelen van het nieuwe ecosysteem hoeven even geavanceerd te zijn. Mechanische oplossingen, in de geest van Takichi Toyoda’s autonomation dat in deel 1 van dit artikel al aan de orde kwam, dragen ook bij.’

Productie van weefmachinesProductie van weefmachines


Ransomware aanval

Alle digitalisering die tot nu toe in dit tweeluik aan de orde kwam, heeft ook een keerzijde. Als je niet uitkijkt wordt het risico ;op - en de impact van - hacking vergroot. Dit vanwege de grotere verwevenheid van IT en OT.

In 2024 viel de productie bij bierbouwerij Duvel in Moortgat bijvoorbeeld korte tijd stil door een ransomware aanval. Door dat soort incidenten, maar ook door de toenemende dreiging van internationale conflicten, neemt de aandacht voor cyber security toe.

Wij danken onze partners/adverteerders, door hen kunnen wij onafhankelijke artikelen maken!
Ontdek bijvoorbeeld hoe onderstaande partij Smart Industry in de praktijk helpt brengen!

De AlignmentPuzzelDe AlignmentPuzzel

Door belabberde interne samenwerking verliezen bedrijven veel tijd, capaciteit en slagkracht. Daardoor verdampt er veel geld en vertrekken gemotiveerde medewerkers. Het kan anders! Het boek De AlignmentPuzzel beschrijft een nieuwe stijl van bedrijfsvoering op basis van drie uitgangspunten.
1. Het doel is de cashflow op lange termijn, niet korte-termijnwinst
2. Ontwerp een bedrijf vanuit het primaire proces, niet vanuit (afdelings)functies
3. Stuur op alignment, niet op afdelingsresultaten

Bestel het boek De AlignmentPuzzel via de link

> Naar website

NIS2
EU-wetgeving, zoals de vernieuwde Network and Information Security directive (NIS2), jaagt de interesse voor cyber secxurity nog verder aan.

Het doel van NIS2 is helder. Ook relatief kleine bedrijven moeten hun cyber weerbaarheid op orde hebben, om hacking ellende ketenbreed te voorkómen.

Het roept echter ook vragen op: welk probleem lost NIS2 nu precies op.

Anders dan dit soort richtlijnen uitstralen is - voor bedrijven in niet-kritische sectoren – cyber security namelijk geen absoluut maar een relatief begrip. Ook is het iets dat overheden vaak zélf niet op orde hebben. Denk bijvoorbeeld aan het recente datalek in Nederland bij de preventieve bevolkingsonderzoeken naar kanker.

NIS2 roept de vraag op: Wanneer doe je het goed genoeg, om boetes te voorkomen? En wordt het geen papieren tijger, omdat procedures om incidenten te rapporteren soms zwaarder lijken te wegen dan de beveiliging zelf?

Tatiana GalibusSirris
In elk geval moeten bedrijven de cyber security richtlkijn NIS2 serieus nemen.

‘Een oude bewakingscamera, die niet is voorzien van beveiligingsupdates, is al een groot risico’, zegt Tatiana Galibus, cyber security expert bij het publiek-private innovatiecentrum Sirris. ‘Voor je het weet kijken kwaadwillenden mee, en leren zo van alles over je bedrijf. En mogelijk kunnen ze zelfs verder in je netwerk doordringen. Gaat het fout, dan kun je als bestuurder niet langer naar derden zoals een fabrikant wijzen. Je bent zélf verantwoordelijk en kunt in ernstige gevallen zelfs persoonlijk aansprakelijk worden gesteld.’

Verzekering 
‘Cyber security moet je niet zien als kostenpost. Het is meer een soort verzekering zoals tegen brand. De kosten van bijvoorbeeld een geslaagde ransomware aanval zijn op jaarbasis tien keer hoger. Ellende voorkómen kan op een pragmatische manier, door te focussen op de grootste bedreigingen. Daartoe maak een gap and risk analysis van alle software in je bedrijf, inclusief alle apparatuur waar software in zit. Begin daarna klein met acties die weinig kosten en die snel kunnen, maar die een grote impact hebben. Denk bijvoorbeeld aan het isoleren of uitzetten van verouderde apparatuur.’

‘In België is er het Cyber Fundamentals Framework of kortweg Cyfun. Dat raamwerk is ontwikkeld door het Centrum voor Cybersecurity België, een overheidsinstantie. Dit met onder meer als doel om te voorkómen dat NIS2 een soort afvinkoefening wordt. Cyfun is een praktisch model om je cyberweerbaarheid stapsgewijs te versterken, waarbij je focust op veel voorkomende risico’s.’

Smart Industry bijeenkomsten BeneluxArchief Smart Industry bijeenkomsten Benelux
In Nederland en België worden regelmatig Smart Industry events georganiseerd.

> Overzicht artikelen over deze bijeenkomsten
   (en andere belangrijke smart industry artikelen)

Advario
Johan van Campenhout is freelance project engineer bij Advario. Dit bedrijf is gespecialiseerd in de op- en overslag van chemische producten, waaronder duurzame energiedragers. Ze zitten onder meer in het havengebied van Rotterdam en Antwerpen.

‘Als het gaat om cybersecurity, dan moet je enerzijds ingeburgerde gewoontes afleren, en anderzijds ontbrekende gewoontes áánleren’, zegt Van Campenhout.

‘Een goede basis qua IT/OT is niet alleen belangrijk als uitgangspunt voor digitalisering, zoals eerder in dit tweeluik al aan de orde kwam. Zo’n solide fundament is óók een vereiste voor cyber security. Daarom hebben wij eerst de migratie naar een Siemens OT architectuur gedaan.’

‘We zijn daardoor qua automatisering nu sterk afhankelijk van Siemens, maar we zien hen als een sterke partner. Bij elk project dat we oppakken, nemen we cyber security nadrukkelijk mee. Denk daarbij niet alleen aan hoe de beveiliging eruit ziet. We kijken ook naar wat we doen als het onverhoopt toch nog fout gaat.’ 

> Las u deel 1 van dit artikel al?     

*) De 10e Belgische Advanced Business & Industrial Software Summit (ABISS) vond plaats in oktober 2025 in Kortrijk. Sinds kort is er ook een Nederlandse versie, zie het verslag van de eerste editie daarvan


Hulp nodig bij de implementatie van hard- en software voor Smart Industry?

Verwijzen naar dit artikel op internet?
Gebruik als link: https://www.procesverbeteren.nl/smart_industry/ABISS2025_BE_Verkeerstorens_industrie2.php

24FlowInnius