Login                    Nieuwsbrief  |   Agenda   |   Vacatures   |   Forum   |   Advies   |   Adverteer   |   Zoek
Lean productie op afroep
Bron: Procesverbeteren.nl
Smart Industry: Slimme organisatie
Shared productie bij Technologies Added Shared Factories | Smart Industry maakt delen productiefaciliteiten mogelijk
Lean & Smart productie op afroep?

Door Dr Ir Jaap van Ede, hoofdredacteur Procesverbeteren.nl, 27-03-2018

Smart Industry maakt Lean productielijnen flexibeler. Je kunt gemakkelijker van product wisselen, en op- of afschalen. Ook bestaat een steeds groter deel van de producten uit software: die hoef je niet eens te produceren, kopiëren volstaat.

Tel deze trends bij elkaar op en het is waarschijnlijk dat bedrijven straks Lean productiestraten met elkaar gaan delen, of productiecapaciteit aan elkaar gaan verhuren. Het grote voordeel daarvan: er zijn geen grote en onzekere investeringen meer nodig om nieuwe producten in de markt te zetten, en je kunt gemakkelijk op- en afschalen. Lean productie op afroep! Technologies Added in Emmen denkt dat dit nú al kan. Zij noemen het een Shared Smart Factory.


Hans Wortmann, hoogleraar informatiemanagement aan de Rijksuniversiteit Groningen, heeft het over een WAM-ervaring. Dit in de relatie tot de smart industry ontwikkelingen die op bedrijven afkomen!

Wortmann houdt zijn betoog tijdens een symposium over nieuwe mogelijkheden voor het MKB, als gevolg van smart industry. Dit symposium werd op 6 maart georganiseerd door Exact Software, Elfskot en Technologies Added. We bevinden ons in het bedrijfspand van het laatstgenoemde bedrijf, te Emmen.

Technologies Added biedt shared productie aanTechnologies Added biedt shared productie aan: assemblagelijnen die in opdracht van hun klanten worden ontworpen en bedreven


Digitale fabrieken
Ik ben een beetje sceptisch over het ‘WAM-gevoel’ van Wortmann. Zo zijn er nog een flink aantal hordes te namen richting smart industry. Bovendien werd er tien jaar geleden óók al over digitale en daardoor ‘transparante’ fabrieken gesproken. Hierdoor rijst de vraag, waarom dit nu ineens op grote schaal werkelijkheid zou gaan worden.

Wortmann wijst daartoe op de sterke kostendalingen, die een ‘wereld van verbondenheid’ nu echt haalbaar moeten gaan maken. ‘Auto’s en smartphones zitten bijvoorbeeld al vol met sensoren, waar die tien tot vijftien jaar geleden nog onbetaalbaar waren. Integratie van softwaresystemen, zoals ERP en CAD/CAM, is weliswaar nog steeds lastig. Maar, smart industry is meer dan integratie alleen. Het gaat om een groep van technologische innovaties die nu in één klap bijeenkomen. Denk daarbij naast de reeds genoemde sensoren aan zaken zoals het internet-of-things, 3D-printen en augmented reality. Smart Industry vervangt Lean manufacturing niet, maar bouwt erop voort, door productieprocessen flexibeler en straks ook duurzamer te maken.’

Businessmodellen
Smart industry transformeert ook de producten zelf. ‘Die bestaan voor een steeds groter deel uit software. Daardoor kunnen producten hun geschiedenis met zich meedragen en communiceren met de leverancier. Die kan dus leren van het gebruikersgedrag en updates uitvoeren.  Ook gaan producten, denk aan zelfrijdende auto’s, zelfstandig beslissingen nemen. Daardoor ontstaat de interessante discussie wie dan voor die beslissingen verantwoordelijk is.’

Doordat de rol van software steeds belangrijker wordt, kunnen nieuwe business- en verdienmodellen ontstaan, stelt Wortmann. ‘Amerikanen begrijpen dat beter dan Europeanen. Bij software heb je alleen ontwikkelkosten, de variabele kosten zijn dus nul. Je kunt software immers eindeloos kopiëren. Daarom moet je software niet voor specifieke klanten ontwikkelen, maar voor een bepaalde márkt.’

Plaatsonafhankelijk
Hans Praat is manager business development bij de NOM, én programma-manager van het smart industry fieldlab Region of Smart Factories (ROSF). De regio waar naar wordt verwezen, betreft Noord Nederland. ‘Het ROSF is het grootste smart industry fieldlab’, aldus Praat. ‘Maar liefst 40 bedrijven nemen deel en er is 30 miljoen euro in geïnvesteerd. Dit heeft 12 pilotprojecten opgeleverd.’

Hans Praat schetst net zoals Wortmann de gevolgen van de opmars van smart industry, dat in Duitsland industrie 4.0 heet. Hij kiest echter voor een pragmatischer insteek. ‘Bij de overgang van industrie 1.0 naar 2.0 gingen we van stoom naar elektriciteit. Dit betekende dat kracht beschikbaar kwam waar je het maar wilde hebben. Industrie 3.0 en industrie 4.0 markeren nu een overgang naar plaatsonafhankelijke productiecapaciteit en intelligentie.’

Op afroep
Ik denk hier even over na, en tel vervolgens de conclusies van Wortmann en Praat bij elkaar op. Wortmann benadrukt dat producten steeds meer softwarematig zijn, hetgeen betekent dat ‘productie’ steeds meer ‘kopiëren’ betekent. Praat voegt daaraan toe dat productiecapaciteit plaatsonafhankelijk wordt, en in het extreme geval zelfs op afroep beschikbaar.

Smart Industry maakt op dit moment al het ‘terughalen’ van productie uit lagelonenlanden mogelijk, met als extra voordeel enkelstuksproductie tegen massagoedprijzen. Op grond van het voorgaande betekent dat echter niet, dat je ook weer zélf moet gaan produceren. Dankzij de idee van ‘productiecapaciteit op afroep’ wordt het mogelijk om productiefaciliteiten te delen of te huren. De Kaak Groep zet in dit kader bijvoorbeeld al shared productiecentra op voor 3D-metaal printen van onderdelen.

Technologies Added
De doelstelling van Technologies Added, in wiens bedrijfspand we ons bevinden, is nog ambitieuzer. Zij willen niet slechts een schakeltje in een supply chain zijn, maar voor hun klanten flexibele productielijnen gaan ontwerpen, bouwen en beheren. Een voormalige fabriek van Philips Lighting in Emmen toveren zij daartoe om tot ‘de eerste shared smart factory van Nederland.

De NOM is één van de initiatiefnemers bij deze herontwikkeling van de oude Philips fabriek. Verder werd een beperkte subsidie beschikbaar gesteld door de Gemeente Emmen, de Provincie Drenthe en ministerie van Economische Zaken en Klimaat.

Design for manufacturing: het vertalen van een productontwerp naar een slimme productielijn
Design for manufacturing (industrialisatie): het vertalen van een productontwerp naar een slimme productielijn


Design for manufacturing
Technologies Added helpt je om een productielijn te ontwikkelen, design for manufacturing dus. Dit betekent dat je bij het ontwerp van een productielijn en het product, er voor zorgt dat het product zo gemakkelijk mogelijk gemaakt kan worden. De productielijn wordt vervolgens op de fabrieksvloer van Technologies Added gebouwd. Je huurt dus als het ware productiecapaciteit, en je kunt daardoor af- en opschalen zodra dat nodig is.

‘Onze doelgroep zijn bedrijven die producten in de markt willen zetten, waarnaar de vraag onvoorspelbaar is. Die situatie komt steeds vaker voor’, vertelt fabrieksmanager Geert Lucas. ‘Denk aan een startup, een MKB-bedrijf dat ervaring wil opdoen met een nieuw product, of een buitenlands bedrijf dat lokaal wil gaan produceren.’

Smart van order tot aflevering
Jelle Jansma, sales engineer bij de Friese smart startup Elfskot, benadrukt dat smart industry niet slechts de productie kan flexibiliseren, maar de hele keten van order tot aflevering. Dus ook het commerciële proces voorafgaand aan de productie. ‘Voor dat proces hebben wij een sales configurator ontwikkeld, die een klant helpt om zijn of haar behoefte te vertalen naar een oplossing die jij kunt bieden. Dankzij deze productconfigurator kan zo’n klant snel zien of jouw productaanbod past bij zijn of haar behoeften, en zal de vraag naar maatwerkoplossingen afnemen. Een geconfigureerde offerteaanvraag of order kan als dat nodig is nog worden nabewerkt, en meteen daarna worden doorgesluisd naar het ERP-systeem.’


Vragen
De producten die binnenkort met takttijden tot circa één minuut van de productiestraten bij Technologies Added moeten rollen, variëren van straatverlichting en virtual reality handschoenen, tot waterzuiveringsunits en zelfs hippe scootmobielen. Dat roept vragen op, ook al overtreft hun fabrieksvloer de grootte van een voetbalveld.

Voorlopig is een gewone fabriek ‘smart’ maken namelijk al moeilijk genoeg, laat staan dat je een fabriek kunt bouwen die zo intelligent is dat deze elk willekeurig product aan kan. Smart industry is namelijk nog lang niet zo ver, dat je met een soort Star Trek replicator elk product tevoorschijn kunt toveren, ook al worden met 3D-printing wel stappen in die richting gezet.

‘Alles kunnen maken is niet onze ambitie’, reageert Lucas. ‘We beperken ons tot slimme producten met veel sensoren in behuizingen. Na verloop van tijd zullen we ons aandachtsgebied bovendien gaan versmallen. Dit gaat mede afhangen van de klanten die we krijgen. Verder focussen we ons op flexibel produceren in grote volumes. Daarmee onderscheiden we ons van Brainport Industry, de tweede shared productiefaciliteit die in Nederland wordt ontwikkeld. Zij richten zich op de bouw van complexe machines in high mix, low volume aantallen. Vaak gaat het zelfs om enkelstuks.’

Onderdelen van slimme straatverlichting van Sustainder
Onderdelen van slimme straatverlichting van Sustainder. Zij fungeren als launching customer in de shared factory van Technologies Added


Assemblage
Technologies Added beschikt over een machinepark, overgenomen van Philips, voor de productie van printed circuit boards (PCB’s). Voor het overige wordt hun focus nog verder verscherpt, doordat zij zich grosso modo beperken tot assemblage.

De componenten voor bijvoorbeeld de eerdergenoemde scootmobielen worden dus elders geproduceerd en ingekocht. Technologies Added helpt daartoe desgewenst bij het zoeken naar toeleveranciers. Die kunnen vervolgens shops inrichten op hun werkvloer voor de supply van onderdelen.

Netwerk
Een netwerk van een tiental kerntechnologie-partners, die elk een flink bedrag in Technologies Added hebben geïnvesteerd, brengt kennis in die bijvoorbeeld met startups wordt gedeeld.

Waarom deze partners dit doen, werd me niet duidelijk. Je zou je kunnen voorstellen dat zij ook zelf zo nu en dan gebruik willen maken van de flexibele assemblagecapaciteit bij Technologies Added. Ook zouden ze zich kunnen opwerpen als toeleverancier van onderdelen of van technologie. Volgens Hans Praat hebben de partners echter niet de rol van toeleverancier. ‘Het gaat om bedrijven die zelf eigen producten maken.’

Bedrijfssoftware delen
Niet alleen productiecapaciteit, maar ook bedrijfssoftware kan in het kader van smart industry worden gedeeld. Via cloud-oplossingen, waarbij je software op afstand huurt, gebeurt dit zelfs als járen. Pieter Hamans, product marketeer bij ERP-leverancier Exact: ‘Met ERP vanuit de cloud spelen wij in op de behoefte aan intelligentie op de plaats waar onze klanten die nodig hebben. Op- en afschalen qua aantal gebruikers is gemakkelijk, en je kunt zó bij je ERP-systeem vanuit een bedrijfspand dat je bijvoorbeeld overneemt. Wij leveren software maar de variabele kosten daarvan zijn in ons geval niet nul, zoals Hans Wortmann stelt (in de hoofdtekst, red.). Wat wij naast het ERP-pakket aanbieden is namelijk de infrastructuur. Doordat je die deelt met anderen, dalen de kosten daarvoor wel.’


Launching customer
Samen met enkele tientallen ondernemers uit MKB-bedrijven krijg ik een rondleiding over de fabrieksvloer van Technologies Added. De oude fabriek Philips-fabriek werd geheel gestript, om een nieuwe smart factory van de grond af op te kunnen bouwen. De fabrieksvloer is op het moment van ons bezoek nog grotendeels leeg.

Het dichtst bij productie, zie de foto hieronder, is een assemblagestraat voor slimme straatverlichting van Sustainder. Dit bedrijf is net zoals Technologies Added eigendom van de investeringsmaatschappij Chezz Partners, en is daardoor ideaal als launching customer. Intrigerend is, dat het eerste product dat in de voormalige fabriek van Philips Lighting zal worden gemaakt, daardoor weer verlichting zal zijn. Heeft Philips daarmee een kans gemist? De tijd zal het moeten leren.

De assemblagestraat voor slimme straatverlichting van Sustainder
De assemblagestraat voor de slimme straatverlichting van Sustainder


Slimme blokken
De betreffende assemblagestraat ziet er op het oog niet veel anders uit dan een gewone Lean productielijn, zoals je die bijvoorbeeld bij Philips Lighting in Winterswijk aantreft. ‘Lean’ is overigens niet een begrip wat Technologies Added hanteert. Wel hebben zij het echter veelvuldig over takttijden en verder wordt er ‘in lijn’ geassembleerd, via verschillende werkstations in serie.

Sommige van de werkstations zijn daarbij gerobotiseerd, maar een flink deel van de assemblage vindt nog handmatig plaats. Hierdoor rijst de vraag wat er nu precies zo smart aan is. ‘Het geheim van de smid zijn de cubicels waar de lijn uit bestaat’, verklaart Lucas. ‘Het gaat om slimme blokken, die elkaar herkennen als je ze naast elkaar plaatst. Hierdoor kunnen wij heel snel een assemblagelijn vormen voor een willekeurig product. Daarbij worden dan ook de passende werkinstructies op de werkstations getoond.’

Smart technologie maakt zo het delen, én het snel en tijdelijk inroepen van assemblagecapaciteit mogelijk. Dat is het bedrijfsmodel van Technologies Added.

Cubicels zijn slimme assemblagecellen waarmee je snel assemblagelijnen kunt opbouwen en weer afbrekenCubicels zijn slimme assemblagecellen, waarmee je snel assemblagelijnen kunt opbouwen en weer afbreken


Werkgelegenheid

Dankzij hun initiatief wordt een (hoewel voorlopig klein) deel van de Philips-werkgelegenheid in Emmen behouden. Natuurlijk hebben bedrijven en startups die op zoek zijn naar flexibele productiecapaciteit dicht bij huis, ook andere opties. Ze kunnen bijvoorbeeld zelf toeleveranciers zoeken en daarna de assemblage van de onderdelen uitbesteden aan bedrijven die dit grotendeels handmatig doen, met relatief goedkope arbeidskrachten.

Dat is echter een minder flexibelere oplossing, dan die Technologies Added belooft. Bij hen kun je je product en het productievolume voortdurend aanpassen, zeggen zij. Een cruciale factor wordt daarbij of de kosten daarvoor binnen de perken blijven.

Technologies Added
zal mijn inziens multi-getalenteerde operators nodig hebben in hun productielijnen. Een efficiënte Lean productielijn moet het namelijk hebben van een optimaal samenspel van mensen en hun vaardigheden, in combinatie met een slim ontworpen proces. Hans Praat ontkent dit echter: ‘De productiesystemen zijn zo ontworpen dat relatief laaggeschoolde mensen hoogwaardige producten kunnen maken.’  


Hulp nodig bij de implementatie van hard- en software voor Smart Industry?

Verwijzen naar dit artikel op internet?
Gebruik als link: http://www.procesverbeteren.nl/smart_industry/Lean_op_afroep_Technologies_Added.php